E · สิ่งแวดล้อม (Environment) มลพิษทางอากาศ ลำดับ 6.1.1 ปี 2569

มลพิษทางอากาศและเสียงเกินค่ามาตรฐาน ฝุ่นขนาดเล็ก (PM2.5) เกินค่ามาตรฐาน

เจ้าของความเสี่ยง (Risk Owner)สสล., สนอ., สปภ., สนย., สนท., สปส., สพส.

ก่อนมีมาตรการควบคุม Inherent risk

16สูงมาก
โอกาสเกิด
4
ผลกระทบ
4

ระดับที่บันทึก: สูงมาก

โอกาสเกิด ↑ผลกระทบ →
  • ● ก่อนควบคุม
  • ◆ หลังควบคุม

หลังมีมาตรการควบคุม Residual risk

12สูงมาก
โอกาสเกิด
3
ผลกระทบ
4

ระดับที่บันทึก: สูงมาก

▼ ลดลง 4 คะแนน

SOFC: S

ESG (SET): E

01ปัจจัยความเสี่ยง Risk Factor

1) ยานพาหนะที่ไม่ได้มาตรฐาน เช่น รถยนต์
เรือ ฯลฯ ก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ อาทิ
ควันดำ ฝุ่นขนาดเล็ก PM10, PM2.5
2) การก่อสร้างอาคาร ใช้รถบรรทุก
รถขนส่งคนงาน ฯลฯ ทำให้เกิดฝุ่นละออง
3) โรงงานอุตสาหกรรม/สถานประกอบการ
ปล่อยมลพิษทางอากาศ
4) การเกิดเหตุไฟไหม้หญ้าขยะปล่อยมลพิษ
โดยเฉพาะฝุ่นละอองขนาดเล็ก
5) ฌาปนสถานปล่อยมลพิษทางอากาศ
6) กิจการค้าที่เป็นอันตราย อาทิ กิจการ
แพลนท์ปูน กิจการพ่นสีรถยนต์ กิจการ
หลอมโลหะ ก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ
7) การเผาในพื้นที่เกษตร (สพส.)
8) เสียงที่เกิดจากการก่อสร้างและรื้อถอนอาคารและสิ่งปลูกสร้าง

วัตถุประสงค์ของการจัดการความเสี่ยง
1) เพื่อป้องกันและบรรเทาผลกระทบ
ต่อสุขภาพและคุณภาพชีวิตของ
ประชาชน
2) เพื่อป้องกัน ช่วยเหลือ และฟื้นฟู
พื้นที่ประสบภัยได้อย่างรวดเร็ว
3) เพื่อกำหนดหน้าที่ความรับผิดชอบ
ให้กับหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง
ได้อย่างชัดเจน

02ผลกระทบภายใน Internal Impact

1. มลพิษทางอากาศและเสียง
ในพื้นที่ที่มีความรุนแรงเพิ่มขึ้น
และไม่จำกัดขอบเขตขอบของปัญหา
ได้อย่างชัดเจน ไม่สามารถควบคุม
ต้นตอปัญหาได้ ทำให้การแก้ไข
ปัญหาของกรุงเทพมหานคร
ทำได้ยากขึ้นและเกิดข้อร้องเรียน
หรือข้อพิพาทจากภาคประชาชน
มากขึ้น

03ผลกระทบภายนอก External Impact

1. การเพิ่มขึ้นของมลพิษ
ทางอากาศเกินมาตรฐานเป็น
ระยะเวลานาน จะส่งผลกระทบ
ต่อสุขภาพอนามัยของประชาชน
ที่อาศัยอยู่ในพื้นที่นั้นโดยตรง
ทั้งโรคภัยที่เกิดขึ้น ความสามารถ
ในการทำงานลดลง ระบบเศรษฐกิจ
ที่ต้องสูญเสียค่าใช้จ่ายในการบำบัด
รักษา และสูญเสียความสามารถ
ในการหารายได้ของประชาชน
ตลอดจนส่งผลกระทบต่อ
ภาพลักษณ์การท่องเที่ยวและ
คุณภาพชีวิตของพี่น้องประชาชน

ปี 2567
จำนวนวัน ที่ค่าฝุ่น PM 2.5
เกินค่ามาตรฐาน 134 42 วัน
คิดป็น ร้อยละ 36.61 11.47
ของจำนวนวัน 366 ทั้งปี
ปี 2568
จำนวนวัน ที่ค่าฝุ่น PM 2.5
เกินค่ามาตรฐาน 52 วัน
คิดป็น ร้อยละ 8.77 14.25
ของจำนวนวัน 365 ทั้งปี
ความล่าช้าในการเข้าที่เกิดเหตุ
ทำให้เกิดทำให้เกิดการแพร่กระจายของฝุ่น ก๊าซ และสารพิษอื่นๆ จากการเผาไหม้ได้

04การควบคุมที่มีอยู่ Control in Place

ก่อนเกิดเหตุ
1) สำนักสิ่งแวดล้อม/สำนักงานเขต สำนัก-
การโยธา สำนักเทศกิจ สำนักอนามัย ทบทวน
จัดทำแผนปฏิบัติการแก้ไขปัญหาฯ ประสาน
หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น กรมควบคุมมลพิษ
บกจร. กรมการขนส่งทางบก สตช. เพื่อเฝ้าระวัง
และหามาตรการกำกับดูแล ควบคุมตรวจสอบ
2) คาดการณ์และรายงานการสะสมของฝุ่นล่วงหน้า 7 วัน
พร้อมแจ้งเตือนสถานการณ์คุณภาพอากาศรายวัน
ให้ประชาชนทราบทุกวัน ผ่านทุกช่องทางการรายงาน
โดยสำนักงานเขต/สำนักสิ่งแวดล้อม
ประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนทราบถึงขั้นตอน
การแจ้งเหตุ การปรับตัวในการป้องกันภัย
ที่เกิดกับสุขภาพอนามัย
3) รณรงค์ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการ
ดูแลรักษาสิ่งแวดล้อม ป้องกันการเกิดฝุ่น
สารพิษในอากาศ
4) ปลูกต้นไม้ ล้างถนนและทางเดิน
5) บังคับใช้กฎหมายในส่วนที่เกี่ยวข้องเพื่อ
ควบคุมฝุ่น (พ.ร.บ. ส่งเสริมและรักษาคุณภาพ
สิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 พ.ร.บ. การ-
สาธารณสุข พ.ศ. 2535 พ.ร.บ. ควบคุมอาคาร
พ.ศ. 2522)
6) มีสถานีตรวจวัดคุณภาพอากาศครอบคลุม
ทุกพื้นที่ และวัดผลแบบ Real Time
7) สำนักพัฒนาสังคมประชาสัมพันธ์รณรงค์ให้เกษตรกรลด
การเผาตอซังข้าวและวัสดุทางการเกษตร
ติดตามเฝ้าระวังจุดความร้อนร่วมกับ
สำนักสิ่งแวดล้อม และภาคีเครือข่าย (สพส.) (สพส เติมข้อความ)
เปลี่ยนแปลง/เพิ่มเติม
8) กำหนดแนวทางการดำเนินการในการประชุมคณะอนุกรรมการขับเคลื่อนความร่วมมือการทำงานกรุงเทพมหานครและจังหวัดปริมณฑล (คณะอนุกรรมการขับเคลื่อนความร่วมมือบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม) โดยกำหนด แผนปฏิบัติการ (Action plan) และแนวทางดำเนินการจัดกิจกรรม Big Cleaning day พร้อมกันทุกจังหวัดในช่วงที่มีฝุ่นละออง PM2.5 เกินมาตรฐานติดต่อกันหลายวัน เพื่อลดการสะสมของฝุ่นละอองในพื้นที่
8) ประชาสัมพันธ์ให้ผู้ประกอบการและประชาชนดูแลบำรุงรักษาเครื่องยนต์ของรถบรรทุก 6 ล้อขึ้นไป รถโดยสาร รถในไซต์ก่อสร้าง และรถยนต์ส่วนบุคคล โดยเปลี่ยนถ่ายน้ำมันเครื่องและไส้กรอง และร่วมลงทะเบียนบัญชีสีเขียว (Green List) เพื่อลดการสะสมของฝุ่น PM2.5
9) ประกาศเขตควบคุมมลพิษ: กทม. จะใช้กฎหมายเข้มงวดช่วงเดือน พ.ย. - มี.ค. โดยผู้ว่าฯ มีอำนาจกำหนดมาตรฐานมลพิษจากโรงงานและรถยนต์มากขึ้น เพื่อคุมเข้มแหล่งกำเนิดฝุ่นทุกรูปแบบ
10) มีหนังสือถึงกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ขอให้พิจารณาตั้งคณะอนุกรรมการหรือคณะทำงาน โดยมีกรุงเทพมหานคร จังหวัดปริมณฑล และจัง

05หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง Risk Relative

อื่น ๆ, สนค., สำนักงานเขต